Het water in een tuinslang die de hele dag in de zon heeft gelegen, kan al behoorlijk warm worden. Door het gebruik van zonneboilers maken we op een slimme manier gebruik van dat principe. Zelfs in de winter wanneer de zon maar een paar uur schijnt, kan een zonneboiler voldoende warm water leveren voor het dagelijks gebruik van warm water. Wanneer de zon op de zonnecollectoren schijnt, dan geven ze bijna tachtig procent van hun energie af aan de absorber en de temperatuur in de collector stijgt vrijwel ogenblikkelijk.
Het zonnepaneel dat 4 m 40 cm op 3 m 13 cm groot is, bestaat eigenlijk uit glas. De zwarte kleur is namelijk afkomstig van een metaal dat dient voor de absorptie van de zonnewarmte. Buizen die antigel bevatten (om bij vriestemperaturen het barsten van de buizen te voorkomen) lopen hier zigzaggend overheen. De temperatuur van de vloeistof kan tot 90° C oplopen. Dit alles samen noemt men een collector. Wanneer de zon op deze zonnecollector schijnt dan geeft die bijna 80% van de energie af aan de absorber en de temperatuur in de collector stijgt vrijwel ogenblikkelijk. De collector voert de warme vloeistof naar het voorraadvat. In het voorraadvat – dat 20 l water bevat – loopt deze vloeistof door een soort spiraal. Wanneer je de kraan open draait, stroomt er koud water in het voorraadvat, en komt er warm water uit. De temperatuur van de warmwaterstraal kan te laag zijn en als dat zo is, wordt het elektrisch naverwarmd door de cv)ketel die 100l water bevat. Tijdens de periodes dat de zon onvoldoende vermogen heeft om de boiler volledig op temperatuur te brengen, wordt de naverwarming ingeschakeld. Deze werkt vooral ’s nachts en in de herfst, omdat er dan het minst zonlicht aanwezig is. Ook een elektrische weerstand of een warmtepomp kan als naverwarming gebruikt worden.
De belangrijkste functie van een zonneboiler is water verwarmen, net zoals een klassieke aardgas- of elektrische boiler dat doet. Belangrijk hierbij is dat er geen fossiele brandstoffen gebruikt worden. Het gevolg daarvan is minder uitstoot van broeikasgassen en een vermindering van 700 kg. CO2 per jaar.